ماه راستی

اشه وهیشت ashavahishta یکی از معروف ترین و بزرگ ترین فرشتگان و ایزدان در عقاید ایرانیان باستان و آیین مزدایسنا است. اشه به معانی راستی، درستی، پاکی، نظم، قانون، تقدس و آیین الهی است. وهیشت هم، صفت تفضیلی به معنی بهتر و بهترین است و کلمه بهشت فارسی که به معنی فردوس است از همین کلمه گرفته شده؛ بنابراین اردیبهشت به معنی بهترین راستی است. این ایزد که در نزد زرتشتیان، زیباترین ایزدان است، ایزدبانویی است که در جهان روحانی(که در ابتدای خلقت توسط اهورامزدا به وجود می آید)، نماینده نظم و قانون و اخلاق ایزدی و راستی و پاکی خداوند است. او هم چنین، بیماری و مرگ وجادوگران و دیوان و همه نیروها و کسانی را که با خواست پروردگار و نظام او مخالف هستند سرکوب می کند. اشه وهیشت حتی بر دادگری در دوزخ هم نظارت کرده و اجازه نمی دهد که دیوان یا بدکاران، بیش از آنچه سزاوارند مجازات شوند.
اردیبهشت که گاهی با صفت شناینیاره به معنی اردیبهشت قابل احترام و نیایش، یاد شده است، دارای همکاران و یارانی است که او را درامر دادگری همراهی می کنند. این دستیاران عبارتند از ایزد آذر(آتش)، سروش و بهرام که از جمله ایزدان و فرشتگان مهم و قابل احترام نزد ایرانیان باستان هستند. بر اساس همین عقاید، گل مرزنجوش یا مرزنگوش که گیاهی دارویی و خوشبوست، گل مخصوص اردیبهشت است.
دومین ماه سال به دلیل این که گیاهان و نباتات در نهایت رشد و نمو بوده و تمامی گل ها در این زمان شکفته و هوا در نهایت لطافت است، در گاهشماری ایرانی، اردیبهشت نامیده شده است. از آنجا که در گاهشماری باستانی ایران، تقسیم روزها مانند امروز بر اساس هفته نبوده، هر یک از روزهای ماه به یک نام خاص که معمولا بر گرفته از شخصیت های اساطیری و ایزدان است، نامیده شده. بر همین اساس سومین روز هر ماه به نام اردیبهشت نامیده می شد. در این روز که نام روز و ماه برابر می شود، ایرانیان جشنی به نام جشن اردیبهشتگان برگزار می کردند. از دیگر جشن های خاص این ماه جشن پانزدهم اردیبهشت است و به جشن میانه بهار یا میدیوزرم معروف بوده است.

   + اردیبهشت - ۱۱:٠٧ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٠/٢/٥